Tag archieven: transcendentie

Is God liefde? Is God Licht?

Love , Light and Law align your life with the divine order.
(Neville Goddard geciteerd door James Law.)

Al sinds de spiltijd1) verlangen mystici naar een direct contact met God. Er zijn nogal wat mystici die getuigen van dat contact, maar dat wordt in het algemeen niet beschouwd als een bewijs dat er een persoonlijke God bestaat, want dat is esoterische kennis, die alleen waar is voor hen die dit direct hebben ervaren en zo interpreteren. Maar dat is geen directe kennis voor hun leerlingen en navolgers, ook al geloven die wat de mystyci zeggen. Het blijft voor hen kennis uit de tweede hand, geloof. Ook zij die een verlichting (hebben) ervaren, interpreteren hun ervaring soms als een direct contact met God. Evenzo geldt dat voor velen die een BDE (Bijna-Dood-Ervaring) hebben meegemaakt.2) Maar ook in die gevallen is het esoterische kennis; niet direct overdraagbaar.

Ik ben zelf niet verlicht, heb geen direct contact met God ervaren, en ook geen BDE meegemaakt. Ik geloof dan ook niet in een persoonlijke God al sluit ik het bestaan ervan niet uit. Waar ik wel in geloof is in een scheppende kracht die zich als persoon kan manifesteren (Jezus, Krishna), en in een transcendente wereld die zich in al de bovengenoemde ervaringen kan openbaren, en ook bij iedereen als een innerlijke gids. Ook kan die wereld zich manifesteren in liefde, licht en wetten.3) Ook denk ik dat BDE’s hebben aangetoond dat het bewustzijn non-lokaal is, en zich niet beperkt tot wat de hersenen produceren. Bovendien, zoals ik vorige week heb geschreven, is voor iedereen de ervaring van het mysterie dat aan het leven ten grondslag ligt toegankelijk.

Wat ik tevens geloof is dat liefde, licht, eenheid, en vrede in de transcendente wereld veel intenser en diepgaander worden beleefd dan hier op aarde. Het is dus begrijpelijk dat men daarin God meent te ontwaren. Maar ik gebruik dan liever het woord ‘goddelijk’, zoals Neville Goddard in bovenstaand citaat, dan het woord God, waaraan allerlei interpretaties en projecties kleven. Intussen kunnen we er naar streven de onvolmaakte liefde en het beperkte licht waar we het hier mee moeten doen, zoveel mogelijk helpen te ontwikkelen in de richting van de goddelijke liefde en het goddelijk licht; terwijl we onszelf niet veroordelen als we het volmaakte niet bereiken. Het is niet Alles-of-Niets; daarover de volgende keer.

1) Een term van Karen Armstrong voor de periode tussen ca. 900 en 200 v.C.: De grote transformatie, het begin van onze religieuze tradities, 2005
2) Een bijzondere beschrijving van een BDE is die van Eben Alexander: Na dit leven, een neuro-chirurg over zijn reis na het hiernamaals, 2014
3) Daarover heb ik, in navolging van Caroline Myss, al uitvoerig geschreven in drie blogs in juli 2025 Caroline Myss gebruikt het woord God en goddelijk door elkaar.

Voorbij de waarneembare werkelijkheid

Geloof, hoop en liefde, deze drie, maar de meeste van deze is het geloof.(Geïnspireerd op, maar afwijkend van Paulus, 1 Cor. 13:13)

In mijn vorige blog heb ik in het kort mijn geloof geschetst. Is dat nu een geloof of een overtuiging? Het is een geloof, want zoals ik geloof definieer komt dat voort uit openbaring en/of intuïtie. Het kan wel gevoed worden door ervaring en informatie van buitenaf (wetenschap, filosofie, leermeesters), maar die informatie wordt pas geloof als het getoetst is aan het innerlijk weten. Bij geloof hoort twijfel: het kan ook allemaal anders zijn. Daarom is geloof flexibel: het staat open voor nieuwe inzichten.

Een overtuiging daarentegen is gebaseerd op conditionering, op informatie vanuit de buitenwereld. Het is een vaststaande mening, of stelsel van meningen. Veel gelovigen in godsdienstige zin hebben in feite een overtuiging: een door opvoeding aangeleerd en ingeprent gedachtenstelsel. Daaronder kan een echt geloof schuilgaan, maar dat komt minder vaak voor dan we meestal aannemen. De test is of er nog flexibiliteit is. Als de godsdienstige overtuiging wordt tegengesproken, wordt er dan defensief gereageerd, of staat men open voor andere gezichtspunten. In het laatste geval is er sprake van geloof. In het geval van zendingsdrang, fanatisme of fundamentalisme is er nooit sprake van geloof in bovengenoemde zin, maar van een overtuiging. (Terzijde: je kunt geloof en overtuiging natuurlijk ook anders definiëren dan ik hier doe. Maar het gaat er maar om beide denkwijzen van elkaar te onderscheiden)

Uit ‘echt’ geloof komt vertrouwen voort, een gevoel van verbinding met alles en ingebed zijn in het leven. Een idee dat het leven goed is zoals het is, ook al kunnen we zien dat er veel verdriet, pijn en kwaad is in de wereld. Maar uiteindelijk is er schoonheid en liefde. Ook kan dat soort geloof leiden tot tolerantie, compassie en openheid. Het is een goede voedingsbodem voor hoop en gaat aan de liefde vooraf. Zonder geloof vaart niemand wel. Een engelse term voor geloof in deze zin is faith dat zowel geloof als vertrouwen betekent.

Overtuigingen hebben een andere functie.Ze maken de wereld overzichtelijk en voorspelbaar, en scheppen zodoende een schijnzekerheid – schijn, want de wereld is in laatste instantie onbegrijpelijk en de nabije en verre toekomst kunnen we niet kennen. Onzekerheid hoort bij het leven zelf – geen enkel stelsel van overtuigingen kan daar wat aan veranderen. Het engels hanteert voor deze vorm van ‘geloof’ de term belief of beliefsystem. Het heeft derhalve aparte termen voor wat wij in beide gevallen ‘geloof’ noemen. Omdat overtuigingen een verdedigende functie hebben zijn ze moeilijk te veranderen. Op de maatschappelijke consequenties, en op de functie van ‘negatieve’ geloofssystemen ga ik in mijn volgende blog verder in.